Chiếc tủ lạnh đặt sai chỗ cho tôi chuyện sống trong nhà mình

· 6 min read
Chiếc tủ lạnh đặt sai chỗ cho tôi chuyện sống trong nhà mình

Tôi từng kê lại cái tủ lạnh trong bếp nhỏ 61m2 của mình ba lần trong ba năm, và lần nào tôi cũng tự nhủ đây là lần cuối. Mãi đến khi con gái tôi tròn hai tuổi, bé bắt đầu tự mở cửa tủ lạnh để lấy sữa, tôi mới nhận ra một điều hơi phũ phàng. Suốt mấy năm qua tôi đã kê đồ đạc quanh một đứa trẻ chưa từng tồn tại, và cả quanh một người lớn cũng chưa từng tồn tại nốt — là chính tôi, bản lúc rảnh rỗi, đủ kiên nhẫn, sống gọn gàng như trên tạp chí. Khi đọc về thiết kế nội thất, tôi hay thấy những mặt bằng đẹp đến mức không ai dám sống thật trong đó. Tôi từng vẽ ra đúng kiểu mặt bằng như vậy.

Tôi vẽ bản vẽ cho khách bằng thước, còn nhà mình thì bằng thói quen

Lần đặt tủ lạnh đầu tiên, tôi làm đúng như một kiến trúc sư ngoan: căn tủ lạnh thẳng với bàn bếp, cách 90cm, cửa mở về phía lối đi, ổ điện gắn cao 1m2 ngay sau lưng. Trên giấy thì chuẩn không chê vào đâu được. Nhưng đời không vẽ theo thước. Cửa tủ mở ra chặn đúng chỗ tôi hay đứng thái rau, nên mỗi lần lấy đồ tôi phải né người như đang tránh ai đó trong thang máy. Lần thứ hai, tôi nghe lời bác thợ quen: kê sát tường cho gọn chỗ. Kết quả là từ chỗ sơ chế tới tủ lạnh thành bốn bước chân thay vì một. Nghe thì nhỏ, nhưng bạn thử bốn bước đó mười bảy lần một ngày xem. Ba tháng liền tôi thôi nấu bữa tối, cả nhà ăn ngoài hoặc đặt đồ ship, và tôi tự bào chữa là do deadline bận. Nói thẳng là do cái tủ lạnh đứng sai chỗ. Lần thứ ba, tôi kê nó theo quán tính cũ, không đổi gì, vì tôi mệt nghĩ tiếp. Đó là lúc tôi hiểu: quán tính luôn mạnh hơn bản vẽ, cho đến khi có thứ gì đó buộc mình phải nhìn lại.

Bản đồ đường đi của một bà mẹ hai giờ sáng

Tối hôm con gái sốt, tôi thức pha sữa lúc hai giờ sáng và bỗng thấy mình đi trong bếp như người mộng du, không cần bật đèn. Sáng hôm sau tôi thử một việc mà đáng lẽ làm từ lâu: đặt điện thoại quay lại một ngày sinh hoạt bình thường, rồi tua lại xem mình thực sự đứng ở đâu. Con số làm tôi giật mình. Sáu mươi phần trăm thời gian trong bếp, tôi kẹt trong một góc hẹp rộng chừng 40cm, kẹp giữa bàn bếp và tủ lạnh. Tôi mở tủ lạnh khoảng 23 lần một ngày, tính cả những lần mở ra rồi khép lại vì chẳng tìm được gì. Cộng cả ngày, tôi đi gần 900 bước chỉ quanh quẩn trong căn bếp 5m2. Nhìn lại đoạn video, tôi thấy mình giống một cái máy lặp hơn là một người nấu ăn. Thế là tôi dời vị trí tủ lạnh sang cạnh cửa sổ. Mất một kệ gia vị, đúng mất thật, tôi phải gắn cái kệ đó lên tường chỗ khác và mất thêm buổi chiều khoan đục. Nhưng khoảng cách từ chỗ sơ chế tới tủ lạnh giờ còn đúng hai bước, và góc hẹp 40cm kia không còn. Điều buồn cười là không có món đồ nào đắt tiền hơn trong lần sửa đó. Chỉ là dời chỗ.

Đồ đạc phải chừa chỗ cho người chưa biết đi

Khi con gái bắt đầu tự lấy sữa, tự kéo ghế, tự mình mở ngăn kéo, tôi mới nhìn lại cả căn bếp bằng con mắt khác. Nắm cửa tủ bếp tôi đặt ở 1m1, đúng chuẩn người lớn, nghĩa là con bé phải bắc ghế mới với tới. Ổ cắm thấp ngay chân tường đúng là chỗ con bé hay chạm tay vào. Ngăn kéo đựng xoong nồi nặng, mỗi lần con bé kéo là nguyên cái ngăn tuột ra ngoài. Tôi buộc sửa: hạ tay nắm xuống 78cm cho vừa tầm tay con, tháo hai ổ cắm thấp và gắn lên cao, đổi ngăn kéo nặng sang ray giảm chấn. Nói thật, tôi thấy hơi ngượng — một kiến trúc sư chín năm nghề, cải tạo không biết bao nhiêu căn hộ cũ ở Hà Nội, thế mà lại không lường trước điều đơn giản nhất trong chính nhà mình. Từ đó, mỗi dự án có khách nuôi con nhỏ, tôi đưa vào bản vẽ một mục riêng: tầm với đồ đạc tính theo chiều cao của đứa trẻ, chứ không chỉ theo chiều cao bố mẹ. Khách hay gật gù vì tưởng đó là chi tiết kỹ, nhưng thật ra là do tôi trả giá bằng chính căn bếp của mình.

Nhà mình không phải bản vẽ đẹp mà là chỗ cho một ngày lộn xộn

Tôi đã định làm một kệ trang trí mở trên tường bếp, kiểu bày vài hũ thủy tinh đẹp, một bình hoa nhỏ, ngó cho có hồn. Rồi tôi nhớ ra cái kệ mở tương tự ở nhà cũ: ba tháng đầu thì gọn, từ tháng thứ tư thành chỗ nhét hóa đơn, chìa khóa, đồ chơi con, và bụi thì không ai dám vì toàn đồ vướng víu. Tôi gạt luôn ý định đó, thay bằng hộc tủ kín đựng đúng những thứ lộn xộn — pin tiểu, băng dính, dây điện, đồ sửa chữa lặt vặt. Đóng cửa lại là xong, chẳng ai nhìn thấy gì. Cảm giác nhẹ nhõm nhất không phải là lúc nhà gọn gàng, mà là lúc khách tới chơi và tôi không phải chạy dọn trước một khắc. Tôi đo lại cho vui: thời gian dọn bếp mỗi tối giảm từ 25 phút xuống còn 6 phút, phần lớn là vì hết phải sắp xếp lại đồ trên kệ mở. Sáu phút đó tôi dành uống cốc nước, hoặc ngồi nghe con kể chuyện trường lớp. Nếu bạn đang sửa nhà và phân vân giữa một kệ trưng bày đẹp và một hộc tủ nhàm chán, tôi nghiêng về cái thứ hai. Nhưng trước khi kê bất cứ món gì, hãy quay một ngày của bạn bằng điện thoại rồi tua lại xem bạn thật sự đứng ở đâu. Bạn nghĩ mình sống trong căn nhà trong bản vẽ, hay trong căn nhà của một ngày lộn xộn có thật?